Sekularyzacja życia religijnego w XXI wieku.

Wykład w dniu 13. 11 2019 roku wygłosił ks. Jan Kukowski proboszcz parafii pw. Św. Bartłomieja w Chęcinach.

1.Czym jest religia? Religia to tajemnica Boga i człowieka. Jest wymiarem życia człowieka, obejmującym wszystkie obszary ludzkiego istnienia oraz jego celu i przeznaczenia. Pozwala człowiekowi odnajdować w jej samej odpowiedzi na pytania: Po co jestem? Do czego zmierzam?

Człowiek religijny uznaje Boga za istotę osobową, najdoskonalszą, wyższą nad wszystko. Uświadamia on sobie także, że Bóg, chociaż jest mu bliski, pozostaje najgłębszą tajemnicą, której nie potrafi do końca zgłębić i która budzi w nim najgłębszą cześć. W religiach występują wspólne elementy: prawdy wiary, zasady postępowania moralnego, formy kultu i organizacji wspólnot wierzących. Podstawą wszystkich religii jest wiara w Boga. Z tego względu dzielą się na monoteistyczne (wiara w jednego Boga) i politeistyczne (wielobóstwo). Ze względu na zasięg religie dzieli się na etniczne (plemienne, narodowe) i uniwersalne (rozpowszechnione na całym świecie) – buddyzm, chrześcijaństwo, islam. Sens religii ujawnia się w określonych doświadczenia i działaniach człowieka. Stwierdza on, że istnieje w powiązaniu ze światem rzeczy i osób. To istnienie umacnia i dopełnia Bóg, który objawia się jako Ojciec, człowiek zaś uznany jest za syna, otoczony miłością stwórcy. Bóg objawia się człowiekowi przez zjawiska przyrody, przez świat, czy też przez swoich wysłanników. Najwyższym motywem życia religijnego jest uznanie dobra i miłości Boga.

2. Po co człowiekowi potrzebna dziś wiara? Wiara to jeden ze sposobów naszej duchowości. Dla wierzącego najważniejszą częścią człowieka jest dusza, czyli ta część nas, która zostaje po śmierci i trwa w innym wymiarze. Wiara pozwala człowiekowi przetrwać najtrudniejsze chwile w życiu, zrozumieć i nadać sens pewnym wydarzeniom. Potrzebna jest do dobrego funkcjonowania, do osiągnięcia wewnętrznego spokoju i szczęścia. Człowiek, który pogubił się w wierze jest często przerażony, idzie przez życie sam, boi się niepewnego jutra. To najwyższy autorytet – Bóg prowadzi nas przez życie i rozstrzyga o wszystkim. Ten, kto kocha Boga w pełni rozumie to, co Bóg mówi. Słowa Apostołów „Panie, przymnóż nam wiary” powinny należeć do codziennej modlitwy chrześcijanina. Bóg nigdy o nas nie zapomina, chociażby zapomniał o Nim człowiek i nie przestaje wzywać każdego z nas, aby Go szukał.Istnieją dwie drogi poznania Boga. Pierwsza to świat. Porządek natury, piękno i harmonia procesów w przyrodzie wskazują na to, że ktoś musiał to wszystko zapoczątkować i kierować. Druga to sam człowiek, który podlega prawu przemijania, śmierci i cierpienia, otwarty naprawdę i piękno. Życie ludzkie może powodować wiele trudności w poznaniu Boga. Są to: - bunt przeciw obecności zła w świecie, - niewiedza i obojętność religijna, - troski doczesne i bogactwo, - zły przykład tych, którzy wierzą w Boga.

3. Sekularyzacja życia religijnego. Sekularyzacja (inaczej zeświecczenie) to zespół działań zmierzający do znacznego ograniczenia lub wręcz całkowitego wyeliminowania roli religii w społeczeństwie.W pewnym sensie sekularyzacja to nie tylko walka ateistów z religią, ale i proces wewnątrz religijny, występujący wśród samych wierzących. Są trzy modusy sekularyzacji. Pierwszy odnosi się do kwestii obecności symboli religijnych oraz do likwidacji odniesień do Boga i religii w dokumentach państwowych. Drugi obejmuje zagadnienia życie wewnętrznego, schyłek wiary, zanik prestiżu religii. Trzeci: Religia chrześcijańska nie jest priorytetowa, pojawiają się nowe, odmienne od chrześcijaństwa opcje wiary. W Polsce po roku 1989 miały miejsce silne procesy desekularyzacyjne: powrót religii do szkół, pojawienie się kapelanów w szpitalach, wojsku i policji, obecność symboli religijnych w instytucjach publicznych. Polski przyspieszony kapitalizm przyciągnął nowe propozycje kulturowe, a co za tym idzie – wypierając religię. Po śmierci Jana Pawła II sekularyzacja nabrała dynamiki – coraz więcej ludzi zaczęło odchodzić od przekonań religijnych. Doszło do pokoleniowego rozejścia się ludzi wychowywanych na desekularyzacji lat 90.

4. Dobra nowina w pogańskim świecie. Stoimy w Polsce przed mocnym atakiem prześladowania. Kierunki uderzeń w Kościół: - podkopanie zaufania, zniszczenie autorytetu ludzi, upokorzenie Chrystusa, - zniesławienie człowieka cieszącego się autorytetem społecznym, - zastraszanie człowieka lub środowiska, - grzechy seksualne, - homoseksualizm – owoc słabej wiary i braku dojrzałości, - behawioryzm – hołduj ciału, zaspokojenie potrzeb i pożądań. Powinniśmy otworzyć oczy na imperium zła i metody jego działania. Pan Jezus powiedział, że jest łan pszenicy i kąkol w nim rośnie. Idealizowanie świata jest nieewangeliczne. To ja mam żyć w pełni z Ewangelią i mam się cieszyć, że ktoś obok mnie tak żyje.

5. Wnioski:

1. Nie ma ludów i narodów bez jakiejkolwiek religii. Religia odpowiada człowiekowi na wszystkie nurtujące pytania.

2. Wiara jest odpowiedzią wolnego człowieka na przemawiającego doń kochającego Boga.

3. Sekularyzacja uświadamia nam, że religie przetrwają, lecz zmienią się warunki ich praktykowania.

4. Uderzenie w Kościół uświadamia nam walkę zła z dobrem. Dobro zwycięży, ponieważ Chrystus zwyciężył szatana.

                                                                                                                    Notatka Zofia Kurtek. Zdjęcia Stanisław Król.