Dnia 4.10.21. wykład przeprowadził płk Piotr Hałys - dowódca 10 Brygady Obrony Terytorialnej w Kielcach - absolwent Wyższej Szkoły Oficerskiej Wojsk Lądowych we Wrocławiu - kierunek saperski. Pan pułkownik czterokrotnie pełnił służbę w ramach Polskich Kontyngentów Wojskowych w Iraku i Afganistanie. Jako uczestnik misji przybliżył nam wiedzę o tym kraju zawładniętym przez Talibów
Afganistan to państwo śródlądowe, położone w Azji Południowej, graniczy z republikami postsowieckimi-Turkmenistanem, Uzbekistanem, Tadżykistanem oraz Iranem, Pakistanem i Chinami. Stolica Kabul, powierzchnia 652 860 km2, ludność - 39 mln. Kraj górzysty, wyżynny, brak dróg, tereny praktycznie nie do zdobycia. Między górami, w dolinach kwitnie życie. Ze śniegu spływającego wiosną z gór tworzą się rzeczki, powstają wioski, które tworzą klany. Nie ma mowy o życiu politycznym czy społecznym. do najbliższego miasta są setki kilometrów. Gruntów ornych tylko 12%. Miejscowa ludność potrafi dobrze funkcjonować w tak trudnych warunkach. Potrafią świetnie nawadniać ziemię budując poziome kanały nawadniające, w których gromadzą wodę z topniejącego śniegu, aby uprawiać na małych poletkach roślinność w zależności od potrzeb. Potrafią kopać studnie przy każdym domostwie, z których czerpią wodę pitną.
Domy - to chaty zbudowane z mieszanki ziemi, siana i odchodów zwierzęcych. Wyposażenie domu to klepisko przykryte kocami i łóżka do spania oraz piec. Rodziny wielodzietne - dużo dzieci i kilka żon. Nie wszędzie jest dostęp do prądu. Na nawadnianych terenach uprawiają zboża, kukurydzę, ryż, ziemniaki, rodzynki i rośliny do produkcji narkotyków. Afganistan to światowy potentat produkcji opium - aż 80% światowej produkcji narkotyków stąd się wywodzi. Hodują owce, kozy, wielbłądy. Brak opieki medycznej, szpitale są tylko w dużych miastach. Jest uniwersytet medyczny, który kształci tylko mężczyzn. Średnio na jednego lekarza przypada 7000 mieszkańców. 80% ludności nie potrafi czytać i pisać. 23% ludzi żyje w ubóstwie. Bogactwa naturalne to gaz ziemny, ropa naftowa, węgiel, oraz rudy metali, brak przemysłu.
Kiedyś to państwo kwitło gospodarczo. Są pozostałości pięknych zamków, meczetów, pałaców. W 1926 r. państwem rządziła kobieta - królowa ! Kobiety jeszcze w latach 70-tych chodziły ubrane jak europejki, dzisiaj obowiązują burki i zasłonięte twarze.
Agresja ZSRR przyczyniła się do upadku i strasznych zniszczeń. Obecnie kraj cofnął się: rożne odłamy religii, radykalni przywódcy, talibowie są za to odpowiedzialni. Duże miasta, jak Kabul, są zatłoczone, panuje bieda, nędza i prześladowania, chociaż zaczynają powstawać nowe dzielnice, nowoczesne bloki dla bogatych. Powstają też piękne hotele i centra biznesowe, tylko dla kogo ? Pan pułkownik zaznaczył ważność międzynarodowych sił pokojowych, w tym Polaków. Ważne, że żaden polski saper nie zginął w czasie niebezpiecznych akcji dzięki wspaniałemu wyszkoleniu i sprzętowi oraz współpracy z wojskiem amerykańskim. Co dalej? Nie wiadomo. Dobrze, że wszyscy wyprowadzili się, że również Wojsko Polskie wycofało się. Dalej to globalna polityka i strefy wpływów. Zaznaczył, że wieloletni pobyt na misjach to dla Niego i Polskiego Żołnierza wielkie doświadczenie. Dziękujemy za bardzo ciekawy wykład i przybliżenie nam wiedzy o Afganistanie.
Są też obiekty nowoczesne.
Notatka z wykładu Wanda Polańska.
Zdjęcia Stanisław Król.
